Đến lâu đài Turku du hành về thời Trung cổ ở Phần Lan

Giới thiệu về lâu đài Turku Phần Lan

Từ cuối thế kỷ 13, lâu đài Turku đã đứng sừng sững bên cửa sông Aura như một chứng nhân của lịch sử Phần Lan. Những bức tường đá granite kiên cố nơi đây đã trải qua biết bao biến động, từ các cuộc bao vây, chiến tranh cho đến sự thay đổi của những người cai trị qua nhiều thời kỳ. Đặc biệt dưới thời Công tước John, lâu đài trở thành trung tâm của các hoạt động cung đình, đánh dấu giai đoạn phát triển rực rỡ trong lịch sử của công trình.

Ngày nay, du khách có thể bước vào những căn phòng mang đậm dấu ấn Trung Cổ, chiêm ngưỡng các đại sảnh và phòng khiêu vũ do Công tước John cho xây dựng để cảm nhận cả sự tráng lệ lẫn những câu chuyện thăng trầm của quá khứ. Khu triển lãm chính cùng các không gian được phục dựng theo từng giai đoạn lịch sử tái hiện sinh động cuộc sống trong lâu đài suốt nhiều thế kỷ. Bên cạnh đó, những phòng giam cũ cũng kể lại giai đoạn nơi đây từng hoạt động như một nhà tù, mang đến cho chuyến tham quan một góc nhìn chân thực hơn về lịch sử của lâu đài Turku.

Lâu đài Turku Phần Lan. Ảnh: @wikipedia

Lịch sử lâu đài Turku

Lâu đài Turku được khởi công xây dựng vào khoảng năm 1280, trong giai đoạn Phần Lan khi đó còn thuộc Vương quốc Thụy Điển với tên gọi Eastland. Ngay từ những ngày đầu, công trình này đã giữ vai trò là trung tâm hành chính quan trọng, đồng thời là pháo đài kiên cố bảo vệ vùng lãnh thổ phía đông của vương quốc. Nhờ vị trí chiến lược bên cửa sông Aura, lâu đài nhanh chóng trở thành một trong những công trình quyền lực nhất tại Phần Lan thời Trung Cổ.

Qua nhiều thế kỷ, lâu đài Turku liên tục được mở rộng và gia cố, đặc biệt đạt đến thời kỳ huy hoàng vào thế kỷ 16 dưới triều đại của Gustav Vasa và các con trai ông. Dù đã trải qua nhiều lần trùng tu sau đó, công trình vẫn bảo tồn được gần như nguyên vẹn kiến trúc lịch sử, giúp du khách ngày nay có thể hình dung rõ nét diện mạo của một pháo đài hoàng gia từ hàng trăm năm trước.

Trong suốt chiều dài lịch sử, lâu đài Turku từng nhiều lần tham gia vào các cuộc xung đột trong khu vực. Năm 1318, nơi đây còn hứng chịu cuộc tấn công của quân đội Nga trong một biến cố quan trọng của thời kỳ Trung Cổ. Khi vai trò quân sự dần suy giảm, lâu đài được sử dụng làm nhà tù trong thế kỷ 18 và 19 trước khi được chuyển đổi thành bảo tàng. Đến nay, công trình vẫn là nơi lưu giữ những giá trị lịch sử của thành phố Turku cũng như toàn vùng tây nam Phần Lan, trở thành điểm tham quan không thể bỏ lỡ đối với những ai yêu thích lịch sử và kiến trúc.

Lâu đài Turku được khởi công xây dựng vào khoảng năm 1280. Ảnh: @sunnuntaikissa

Cách di chuyển đến lâu đài Turku

Từ trung tâm thành phố Turku, du khách có thể dễ dàng đến lâu đài Turku chỉ trong khoảng 10 phút lái xe theo tuyến đường Linnankatu (Slottsgatan). Nếu không sử dụng phương tiện cá nhân, hệ thống giao thông công cộng của thành phố cũng rất thuận tiện. Chỉ cần lên xe buýt số 1 từ cảng Turku, xuống tại trạm Hamngatan rồi đi bộ thêm khoảng 2 phút là đã đến cổng lâu đài.

Nếu muốn thong thả ngắm nhìn thành phố, đi bộ từ trung tâm Turku đến lâu đài Turku cũng là một trải nghiệm đáng thử. Hành trình kéo dài khoảng 40 phút, đưa du khách băng qua những con phố yên bình, dọc theo bờ sông Aura thơ mộng và nhiều góc phố mang đậm dấu ấn lịch sử, giúp chuyến tham quan trở nên thú vị hơn ngay từ khi bắt đầu.

Du khách có thể dễ dàng đến lâu đài Turku từ trung tâm thành phố Turku. Ảnh: @toomasjohanson

Thời điểm tốt nhất để tham quan lâu đài Turku là khi nào?

Lâu đài Turku​​​​​​​ đón lượng khách đông nhất vào tháng 7 và đầu tháng 8, khi kỳ nghỉ hè của học sinh Phần Lan trùng với mùa cao điểm của các chuyến tàu biển và phà quốc tế cập bến thành phố. Trong giai đoạn này, lâu đài mở cửa từ 10:00 đến 18:00, tạo điều kiện để du khách có thêm thời gian tham quan. Nếu muốn tận hưởng không gian yên tĩnh hơn, hãy đến ngay sau giờ mở cửa lúc 10:00 hoặc vào cuối buổi chiều, khi phần lớn các đoàn khách đã rời đi.

Vào những tháng còn lại trong năm, lâu đài hoạt động với khung giờ ngắn hơn, từ 10:00 đến 17:00, nhưng bù lại không gian tham quan trở nên thoáng đãng và ít đông đúc hơn. Những bức tường đá dày, hành lang cổ kính và các căn phòng trầm mặc của khu pháo đài Trung Cổ dường như càng trở nên cuốn hút trong tiết trời se lạnh của mùa thu hay mùa đông Phần Lan. Dù ghé thăm vào bất kỳ thời điểm nào, du khách cũng nên lưu ý rằng lâu đài Turku​​​​​​​ đóng cửa vào thứ 2, vì vậy hãy sắp xếp lịch trình phù hợp để không bỏ lỡ điểm đến lịch sử nổi tiếng này.

Lâu đài Turku​​​​​​​ đón lượng khách đông nhất vào tháng 7 và đầu tháng 8. Ảnh: @tamefear

Giờ mở cửa, ngày đóng cửa và thủ tục vào cửa

Lâu đài Turku​​​​​​​ mở cửa đón khách từ thứ 3 đến Chủ Nhật quanh năm và nghỉ vào thứ 2. Từ ngày 1/6 đến 30/8, lâu đài hoạt động từ 10:00 đến 18:00, trong khi các tháng còn lại mở cửa từ 10:00 đến 17:00. Du khách nên lưu ý giờ nhận khách cuối cùng là 30 phút trước khi đóng cửa, vì vậy tốt nhất nên đến sớm để có đủ thời gian khám phá trọn vẹn các khu trưng bày, đại sảnh và không gian lịch sử bên trong.

Vào một số dịp lễ trong năm, giờ mở cửa của lâu đài sẽ được điều chỉnh. Cụ thể, vào Đêm Hạ Chí (18/6) và các ngày 23/12 cùng 31/12, lâu đài sẽ đóng cửa sớm lúc 15:00. Ngoài ra, nơi đây cũng đóng cửa hoàn toàn trong kỳ nghỉ Hạ Chí (19–21/6), Ngày Độc lập Phần Lan (6/12) và hai ngày 24–25/12 nhân dịp Giáng Sinh. Do lịch hoạt động có thể thay đổi đôi chút theo từng năm, du khách nên kiểm tra thông tin trước khi lên kế hoạch hoặc đặt vé tham quan.

Một điểm thuận tiện là vé tham quan xung điện Hoàng Gia Turku chỉ áp dụng theo ngày chứ không yêu cầu chọn khung giờ cụ thể. Điều đó có nghĩa là bạn có thể vào cửa bất kỳ thời điểm nào trong giờ mở cửa của ngày đã đặt vé. Nhờ sự linh hoạt này, du khách dễ dàng kết hợp lịch tham quan với các hoạt động khác tại Turku như tản bộ dọc sông Aura, thưởng thức bữa trưa ven sông hay sắp xếp thời gian phù hợp với lịch trình tàu, phà mà không phải lo lắng về việc lỡ giờ vào cửa.

Lâu đài Turku​​​​​​​ mở cửa đón khách từ thứ 3 đến Chủ Nhật quanh năm và nghỉ vào thứ 2. Ảnh: @sila_pilgir

Lâu đài Turku ngày nay

Ngày nay, lâu đài Turku​​​​​​​ là một trong những điểm tham quan nổi tiếng nhất khi du lịch Phần Lan và cũng là bảo tàng đón nhiều du khách nhất cả nước, với khoảng 200.000 lượt khách mỗi năm. Bên cạnh vai trò là bảo tàng lịch sử, nhiều không gian rộng lớn trong lâu đài vẫn được chính quyền thành phố Turku sử dụng để tổ chức các sự kiện và hoạt động quan trọng, góp phần giữ cho công trình luôn sống động giữa lòng thành phố.

Khi tham quan bên trong, du khách sẽ có cơ hội khám phá nhiều không gian đặc sắc như bộ sưu tập tượng gỗ tôn giáo từ thời Trung Cổ tại nhà thờ Sture, nhà nguyện của các nữ tu, phòng tiếp khách của nhà vua, đại sảnh của nhà vua và hoàng hậu cùng các phòng triển lãm trên tầng áp mái. Những hiện vật được trưng bày tại đây tái hiện sinh động lịch sử, văn hóa và cuộc sống của vùng Turku qua nhiều thế kỷ.

Một điểm dừng chân không nên bỏ lỡ là khu triển lãm thường trực tại Bailey, nơi kể lại câu chuyện về cuộc sống thường nhật trong lâu đài, từ các nghi lễ hoàng gia, những buổi yến tiệc đến công việc của triều đình và đội ngũ phục vụ. Triển lãm cũng giúp du khách hiểu rõ hơn quá trình thay đổi vai trò của lâu đài Turku​​​​​​​, từ một pháo đài phòng thủ, trung tâm thu thuế và giao thương, doanh trại quân sự cho đến bảo tàng lịch sử mang giá trị văn hóa như ngày nay.

Lâu đài Turku​​​​​​​ là một trong những điểm tham quan nổi tiếng nhất khi du lịch Phần Lan. Ảnh: @featheredfableslisa

lâu đài Turku​​​​​​​ Phần Lan có gì?
 

Lâu đài chính và sân ngoài - hai lâu đài trong một

Một trong những kinh nghiệm du lịch lâu đài Turku​​​​​​​ hữu ích nhất là hãy hình dung công trình này gồm hai khu vực chính được nối liền với nhau. Phần lâu đời nhất là pháo đài trung cổ (päälinna), được xây dựng như một công trình phòng thủ kiên cố với mặt bằng gần hình vuông, hai tháp cổng đồ sộ, những bức tường đá xám dày tới khoảng ba mét, cầu thang đá hẹp và các ô cửa thấp. Phần lớn kiến trúc này đã hoàn thiện từ đầu thế kỷ 15 và cho đến nay vẫn là khu vực ít thay đổi nhất của toàn bộ lâu đài, giúp du khách cảm nhận rõ nét không gian của một pháo đài Trung Cổ nguyên bản.

Khu sân ngoài (esilinna) ban đầu được xây dựng như tuyến phòng thủ bao quanh pháo đài, sau đó được bổ sung các tháp pháo tròn vào giai đoạn 1568–1574 và từng được sử dụng làm nhà tù trong thế kỷ 19. Trong khi đó, khu lâu đài chính đã trải qua nhiều lần cải tạo, đặc biệt dưới thời Công tước John từ năm 1556 đến 1563, khi nơi đây được biến thành một lâu đài mang phong cách Phục Hưng với Đại sảnh Hoàng gia mới và tháp cầu thang trung tâm. Chính sự kết hợp giữa kiến trúc phòng thủ thời Trung Cổ và không gian hoàng gia sang trọng đã tạo nên nét khác biệt của lâu đài Turku​​​​​​​, điều mà không nhiều lâu đài ở Bắc Âu còn giữ được nguyên vẹn đến ngày nay.

Ảnh: @boozedoctor

Nhà thờ Sture và Nhà nguyện của các Nữ tu

Bên trong lâu đài Turku​​​​​​​, có hai không gian mang đậm dấu ấn Trung Cổ mà hầu như du khách nào cũng muốn dừng chân khám phá. Đầu tiên là nhà thờ Sture, được xây dựng vào khoảng những năm 1480 theo lệnh của nhiếp chính Sten Sture Già. Cũng trong giai đoạn này, các tầng trên của tháp phía đông được nâng cao, tạo nên một trong những đợt mở rộng quy mô lớn nhất của lâu đài sau hơn hai thế kỷ đầu hình thành. Không gian cổ kính với những bức tường đá và mái vòm nơi đây khiến du khách có cảm giác như đang bước ngược dòng thời gian.

Một điểm nhấn khác là Nhà nguyện của các nữ tu (Nunnakappeli), được xây dựng từ thế kỷ 14 - 15 trong cùng giai đoạn với Đại sảnh của Nhà vua và Hầm rượu của Quý ông. Những căn phòng mái vòm bằng đá gần như vẫn giữ được nguyên vẹn kiến trúc ban đầu, trở thành khu vực ít thay đổi nhất trong toàn bộ lâu đài. Khi tham quan nơi đây, du khách có thể cảm nhận rõ sự giao thoa giữa một pháo đài quân sự kiên cố của thời Trung Cổ và không gian cung đình trang trọng được hình thành trong những giai đoạn phát triển sau này.

Nhà nguyện của các nữ tu. Ảnh: @ristolaa

Sảnh Hoàng gia và Nội thất thời Phục Hưng

Các không gian mang phong cách Phục Hưng bên trong lâu đài Turku là điểm dừng chân thu hút đông đảo du khách nhất. Trong giai đoạn Công tước John và Catherine Jagellon sinh sống tại đây, từ năm 1556 đến 1563, lâu đài được cải tạo quy mô lớn với việc xây dựng thêm đại sảnh ở cánh phía bắc cùng tháp cầu thang trung tâm. Những thay đổi này không chỉ mang đến diện mạo sang trọng hơn mà còn thể hiện rõ ảnh hưởng của kiến trúc Phục Hưng giữa bối cảnh Phần Lan khi ấy vẫn chủ yếu là vùng nông thôn với các công trình mang đậm phong cách Trung Cổ.

Bước vào những căn phòng này, du khách có thể hình dung phần nào cuộc sống của giới quý tộc và các nghi lễ tiếp đón trong cung đình thế kỷ 16, hoàn toàn khác với vẻ kiên cố và giản dị của khu pháo đài Trung Cổ nằm ngay bên cạnh. Phần lớn không gian từng bị tàn phá trong các đợt ném bom năm 1941, vì vậy những gì được chiêm ngưỡng ngày nay là kết quả của quá trình phục dựng công phu do kiến trúc sư Erik Bryggman thực hiện từ năm 1946 đến 1961. Việc tái tạo nhà thờ và Đại sảnh Nhà vua dựa trên các tư liệu lịch sử cũng từng gây ra nhiều tranh luận nhưng chính điều đó lại góp phần tạo nên câu chuyện đặc biệt phía sau lâu đài Turku​​​​​​​ ngày nay.

Không gian đậm chất Hoàng gia. Ảnh: @tys.fi

Các triển lãm trên gác mái

Khu gác mái của lâu đài Turku​​​​​​​ hiện là nơi đặt hai phòng trưng bày được xây dựng trong quá trình phục dựng sau Chiến tranh thế giới thứ hai. Dọc theo tuyến tham quan, triển lãm thường trực "Tiếng vọng và Bóng tối" dẫn dắt du khách ngược dòng lịch sử của khu lâu đài Trung Cổ thông qua những tư liệu và hiện vật được lưu giữ qua nhiều thế kỷ. Các câu chuyện về những con người từng sinh sống và làm việc tại đây, từ quản gia Brita Olofsdotter, Sofia Gyllenhielm - con gái ngoài giá thú của Công tước John đến những nhân vật nổi tiếng như Gustav Vasa hay thủ lĩnh Jaakko Ilkka, đều được tái hiện một cách sinh động, giúp lịch sử trở nên gần gũi hơn.

Bên cạnh đó, lâu đài còn sở hữu nhiều không gian triển lãm hấp dẫn khác như "Những người của Vương miện" tại Đại sảnh, "Lịch sử lâu đài Turku​​​​​​​" với gần 1.000 hiện vật được trưng bày trong khu sân dưới, hay "Sự tráng lệ của các sảnh và phòng" trải dài suốt phòng triển lãm phía bắc dài gần 60 mét, nơi lưu giữ hơn 800 hiện vật, hơn 600 cổ vật cùng khoảng 200 bộ trang phục có niên đại từ thế kỷ 17 đến thế kỷ 19. Trong khi đó, phòng triển lãm phía nam với chủ đề "Xây dựng từ đổ nát" kể lại hành trình phục dựng công trình từ năm 1946 đến 1961. Chính những không gian này đã tạo nên một góc nhìn khác biệt so với các đại sảnh lộng lẫy và thường để lại nhiều ấn tượng bất ngờ cho du khách trong lần đầu ghé thăm.

Ở lâu đài có nhiều triển lãm thú vị. Ảnh: @francesco212

Nên mặc gì và mang theo gì?

Một mẹo hữu ích trong cẩm nang du lịch lâu đài Turku​​​​​​​ là chuẩn bị thêm một chiếc áo khoác mỏng, ngay cả khi ghé thăm vào mùa hè. Những bức tường đá granite dày khoảng ba mét của khu pháo đài Trung Cổ giúp các căn phòng cổ luôn mát hơn đáng kể so với nhiệt độ bên ngoài. Đặc biệt, khu vực Nhà thờ Sture và Nhà nguyện của các Nữ tu thường khá lạnh, nhất là vào những tháng ngoài mùa cao điểm từ tháng 6 đến tháng 8, nên việc mang theo một lớp áo sẽ giúp chuyến tham quan thoải mái hơn.

Bên cạnh đó, hãy ưu tiên mang giày đế bằng hoặc giày thể thao có độ bám tốt vì bạn sẽ phải di chuyển trên những cầu thang đá xoắn hẹp, các lối đi cổ và khoảng sân lát đá tự nhiên khá gồ ghề. Trong lúc tham quan, cũng đừng quên quan sát phía trước và phía trên, bởi nhiều ô cửa từ thời Trung Cổ được xây dựng thấp hơn so với tiêu chuẩn ngày nay. Chỉ cần lưu ý một vài chi tiết nhỏ, hành trình khám phá sẽ trở nên thuận tiện và trọn vẹn hơn.

Hãy ưu tiên mang giày đế bằng hoặc giày thể thao. Ảnh: @beataik

Lâu đài Turku​​​​​​​ không chỉ là biểu tượng lịch sử của thành phố mà còn là điểm dừng chân không thể bỏ lỡ trong hành trình du lịch Phần Lan. Nếu có dịp ghé thăm Turku, hãy dành thời gian khám phá công trình cổ kính này để cảm nhận rõ hơn vẻ đẹp văn hóa, lịch sử và những dấu ấn còn được lưu giữ qua nhiều thế kỷ.

Hà My (tổng hợp) - Luhanhvietnam.com.vn