Ốc xu núi Bà Tây Ninh - Đặc sản quý của vùng đất Thánh

Ốc xu núi Bà Tây Ninh chính là một trong những thức quà tuyệt vời mà mẹ thiên nhiên đã dành tặng cho vùng đất này. Đây là một trong những loại lâm sản hấp dẫn, không chỉ ngon mà còn là vị thuốc quý của núi rừng được rất nhiều người săn đón.

Với nhiều du khách, việc được thưởng thức đặc sản ốc xu núi Bà là một trải nghiệm ẩm thực tuyệt vời. Bởi nó không chỉ đơn thuần là một món ăn chơi hay một món ẩm thực độc đáo, mà còn là một đặc sản có giá trị riêng có của vùng đất này.

Ốc xu núi Bà là sản vật quý của vùng đất thánh Tây Ninh . Ảnh: Thithuy

Ốc xu núi Bà Tây Ninh - Lâm sản quý của núi rừng đất Thánh

Ốc xu núi Bà Tây Ninh còn được biết đến với những tên gọi khác như là ốc núi Tây Ninh, ốc núi Bà Đen hay ốc nàng Hai - một trong những món ăn đặc sản rất nổi tiếng.

Với những du khách lần đầu trải nghiệm thường sẽ thắc mắc về tên gọi của loài ốc này, vì sao lại được gọi là ốc xu? Câu trả lời nằm chính từ hình dáng của chúng. Theo đó, ốc xu không có hình dáng thuôn dài như ốc len hay xù xì như ốc đá, mà thay vào đó là hình dẹt.

Với lớp vỏ màu nâu bóng, nhìn từ xa chúng tựa như những đồng tiền xu nằm trong các kẽ đá. Phần đầu của ốc rất lớn, phần thân thì thuôn và dần xoắn thành nhiều vòng tạo nên một vẻ đẹp rất ấn tượng.

Điều tạo nên giá trị của ốc xu núi Bà Tây Ninh không phải là hình dáng bên ngoài mà ở dinh dưỡng đặc biệt của chúng. Theo đó, môi trường đặc trưng của ốc xu núi Bà là sống ở trên các vách đá cheo leo của núi cao chứ không sống ở dưới nước như các loài ốc thông thường.

Ốc có hình dáng xoắn tròn như đồng xu và chỉ sinh sống trên núi cao. Ảnh: ST

Thức ăn của chúng là các loại thảo mộc tự nhiên trên núi như lá vông núi, cây mã tiền hay lá nàng Hai. Do đó, mỗi con ốc đều hấp thụ tinh túy của các dược liệu tự nhiên. Thịt ốc rất bổ dưỡng, người dân địa phương cho biết ăn ốc xu không chỉ là để no mà còn là món ăn để "chữa lành" từ bên trong.

Món ăn này có tác dụng giảm đau nhức xương khớp và tăng cường sinh lực. Vì ốc xu núi Bà Tây Ninh chỉ sống ở trên những vách đá cheo leo hiểm trở nên việc bắt được loài ốc này cũng cực kỳ khó khăn.

Chúng thường chỉ xuất hiện vào mùa mưa. Đây là thời điểm ốc xu sẽ bò ra bên ngoài các hang đá để kiếm ăn và sinh sản. Đây cũng là thời điểm mà những thợ săn ốc rừng bắt đầu tìm kiếm khắp các vách núi, hang đá.

Việc săn tìm ốc xu núi Bà đòi hỏi sự gan dạ và đặc biệt cần có kinh nghiệm, hiểu biết về địa hình núi cũng như tập quán sinh sống của loài ốc quý này. Đó cũng là lý do mà ốc xu núi Bà Tây Ninh có giá thành không rẻ nhưng vẫn luôn được săn đón.

Ốc xu núi Bà Tây Ninh và những giai thoại xưa

Không chỉ là một món ăn thơm ngon bổ dưỡng, mà ốc xu núi Bà Tây Ninh còn gắn liền với những giai thoại từ xa xưa, gắn liền với đời sống văn hóa của người dân địa phương.

Chuyện kể rằng vào khoảng cuối thế kỷ XVIII, khi chúa Nguyễn Phúc Ánh bắt đầu khởi binh để phục hưng nhà Nguyễn, có một tráng sĩ tên là Lê Sĩ Triệt quê ở Quang Hóa (tức là vùng đất Tây Ninh hiện tại) đã tình nguyện tòng quân vì nghĩa lớn.

Người tráng sĩ này đã chia tay người yêu là nàng Lý Thị Thiên Hương ở quê nhà. Cô gái vẫn một lòng son sắc chờ mong người thương trở về. Một hôm vào dịp rằm tháng Giêng, nàng đã lên núi lễ chùa cầu an cho người yêu nhưng không may gặp bọn cường hào ác bá gây bắt.

Vì giữ trọn tấm lòng thủy chung nên nàng đã gieo mình xuống khe núi sâu. Từ đó, nàng đã có nhiều lần hiển linh báo mộng và cứu độ người dân lành. Người ta truyền rằng, những đồng xu mà nàng mang theo để bố thí cho người nghèo đã rơi xuống vách núi và hóa thân thành loài ốc nhỏ.

Ốc núi bà còn gắn liền với truyền thuyết về Linh Sơn thánh mẫu. Ảnh: Kênh 14

Chúng có hình dáng tròn trịa tựa như chiếc đồng xu, sống bám trên các vách đá. Sau này, người đời đã tôn kính nàng là Linh Sơn Thánh Mẫu (Bà Đen), còn loài ốc biến thành từ những chiếc đồng xu của nàng được gọi là ốc núi Bà Đen hay ốc xu núi Bà Tây Ninh.

Từ truyền thuyết đó, người dân địa phương vẫn luôn tin rằng loài ốc có hình dáng giống đồng xu này là một món quà của Trời ban, giúp cho người dân bồi bổ cơ thể, tránh giảm bệnh tật.

Các món ngon đỉnh cao từ đặc sản ốc xu núi Bà Tây Ninh

Ốc xu núi Bà Tây Ninh có cách chế biến rất đa dạng. Tuy nhiên, để có được những món ăn ngon từ loại nguyên liệu quý này, người đầu bếp cần phải có kinh nghiệm và sự khéo léo.

Ốc sau khi được bắt về sẽ được rửa sạch bằng nước suối hoặc nước mát rồi đem đi chế biến ngay. Đặc biệt, ốc xu không nên để lâu. Việc chế biến nhanh sẽ giúp giữ được hương vị tự nhiên cùng các dưỡng chất quý hiếm mà ốc đã hấp thụ từ các loại thảo dược thiên nhiên.

Ốc xu núi Bà Tây Ninh hấp sả ớt

Hấp sả ớt là cách chế biến ốc xu núi Bà Tây Ninh rất phổ biến và cũng là cách chế biến món ăn này ngon nhất. Ốc thường sẽ được đem đi hấp cách thủy cùng với gừng, sả và lá chanh để dậy mùi thơm, giữ nguyên được độ ngọt tự nhiên của thịt ốc.

Khi thưởng thức, bạn sẽ được tận hưởng vị giòn, béo, thanh ngọt lan tỏa trong khoang miệng, cùng với đó là mùi thơm rất đặc trưng thoang thoảng từ các loại thảo dược quý.

Nước chấm dùng kèm ốc cũng là một điểm nhấn đặc sắc khi được pha từ các nguyên liệu như mắm gừng, sả, chanh, thêm ớt đỏ cay nồng hoặc một chút muối Tây Ninh với độ sánh vừa phải.

Ốc xu đem hấp sả ớt là món ngon quen thuộc nhất ở núi Bà. Ảnh: Ốc Kiều Trang

Ốc xu núi Bà Tây Ninh xào me hoặc xào lá chúc

Nếu như ốc xu núi Bà Tây Ninh đem hấp sả giữ được vị ngon tự nhiên của thịt, thì ốc xu xào me hoặc xào lá chúc lại là một sự kết hợp hoàn toàn khác biệt, mang tới khẩu vị độc đáo.

Ốc xu xào me với phần nước sốt me sền sệt chua ngọt bám lấy lớp vỏ ốc, cùng với phần thịt giòn sần sật bên trong tạo thành một món ăn đầy cuốn hút. Trong khi đó, ốc xu đem xào với lá chúc là một biến tấu đỉnh cao của vùng đất núi Bà.

Lá chúc có mùi thơm nồng, khi xào cùng ốc sẽ dậy lên mùi hương cực kỳ kích thích, giúp cho thịt ốc trở nên ngon và hấp dẫn hơn rất nhiều. Ngoài các cách chế biến trên, với ốc xu núi Bà Tây Ninh người ta còn có thể chế biến với nhiều biến tấu khác như xào tỏi, xào sa tế hay xào sả ớt… Mỗi món ăn là một biến tấu mang đến hương vị hấp dẫn và độc đáo, khiến thực khách khó quên ngay từ lần đầu được trải nghiệm.

Ốc xu đem sốt me hay xào lá chúc cũng rất hấp dẫn với hương vị khác biệt. Ảnh: Yenha

Nghệ thuật thưởng thức ốc xu núi Bà Tây Ninh đúng điệu

Theo chia sẻ của người dân địa phương, khi thưởng thức ốc xu núi Bà Tây Ninh không nên vội vã. Hãy từ từ gỡ lớp mày ốc và dùng tăm khêu nhẹ phần thịt ra khỏi vỏ, sau đó chấm nhẹ vào bát muối tiêu Tây Ninh kèm theo vài lá răm cay nồng.

Khoảnh khắc thưởng thức vị ngon của ốc, bạn sẽ hoàn toàn bị chinh phục bởi cái giòn sần sật của phần thịt đầu ốc, vị ngọt thanh thoát mà không hề có mùi tanh của bùn đất. Tiếp theo chính là một chút béo ngậy của phần gan ốc ở phía sau.

Đặc biệt là một dư vị vô cùng tuyệt vời mà không một loại ốc nào có được, đó chính là mùi hương của dược liệu quý, không hề đắng mà thanh nhẹ mát rượi lan tỏa mang đến một hậu vị khó quên.

Đặc biệt, người dân núi Bà thường thích thưởng thức ốc xu với rượu nếp. Một ngậm rượu ấm nóng hòa quyện với thịt ốc thơm ngon sẽ tạo nên một sự cân bằng tuyệt đối.

Người Tây Ninh thích ăn ốc xu với rượu nếp để cân bằng. Ảnh: ST

Kinh nghiệm "săn" ốc xu núi Bà Tây Ninh cho tín đồ du lịch

Ốc xu núi Bà Tây Ninh là một loại đặc sản quý, thế nhưng không phải du lịch Tây Ninh vào bất kỳ thời điểm nào trong năm bạn cũng đều có thể thưởng thức. Chính vì vậy, để không bị hụt hẫng khi bỏ lỡ món đặc sản nổi tiếng này, hãy "dắt túi" những lưu ý vàng sau:

Đầu tiên, thời điểm hoàn hảo nhất để check-in núi Bà và thưởng thức đặc sản ốc xu chính là từ tháng 4 đến tháng 8 Âm lịch. Đây cũng là lúc ốc xu núi Bà béo nhất, thịt thơm và có nhiều dinh dưỡng nhất.

Bạn có thể thưởng thức đặc sản này ở các nhà hàng đặc sản ngay dưới chân núi Bà Đen hoặc các quán ốc nổi tiếng ở thành phố Tây Ninh. Đặc biệt, các tọa độ ẩm thực quanh đường vào khu du lịch núi Bà là nơi dễ có ốc xu khi vào mùa nhất.

Khác với các loại ốc thông thường, ốc xu núi Bà Tây Ninh là một đặc sản quý hiếm. Chính vì vậy, giá để trải nghiệm món ăn này thường khá cao, dao động từ 250.000 đến 500.000 VNĐ một ký tùy vào thời điểm. Tuy nhiên, nhờ giá trị dinh dưỡng và hương vị hấp dẫn mà món ăn mang lại thì trải nghiệm ẩm thực với món ăn này hoàn toàn xứng đáng so với mức giá tiền.

Ốc xu núi Bà Tây Ninh không đơn thuần là một món đặc sản vùng miền, đó còn là một món ăn độc đáo gắn liền với những giai thoại và đời sống văn hóa lâu đời của người dân vùng đất Thánh.

Thưởng thức đặc sản ốc xu núi Bà Tây Ninh là một trải nghiệm ẩm thực tuyệt vời để bạn cảm nhận trọn vẹn hương vị của núi rừng. Nếu như có dịp đến với núi Bà Tây Ninh, đừng quên thưởng thức những mẹt ốc xu độc đáo, nhâm nhi cùng chút rượu nếp nhé. Bạn sẽ thấy cuộc đời này bỗng chốc nhẹ tênh và đầy thi vị đấy.

Nguyệt Cát (Tổng hợp) - luhanhvietnam.com.vn

Ảnh: Internet