Kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau biểu tượng du lịch lộng lẫy đến mê hoặc

Nhắc đến vùng đất Bạc Liêu (Cà Mau cũ), người ta không chỉ nhớ tới nghệ thuật đờn ca tài tử đã quá nổi tiếng và khung cảnh thiên nhiên bình yên, mà còn nhớ tới hệ thống những di tích văn hóa, kiến trúc tín ngưỡng đặc sắc liên quan đến đời sống văn hóa của các dân tộc bản địa, đặc biệt là đồng bào Khmer. Trong đó, chùa Xiêm Cán là một trong những nơi thể hiện sự gắn kết về tâm linh và chứa đựng những nét văn hóa độc đáo của đồng bào Khmer bản địa, cũng là ngôi chùa Khmer lớn bậc nhất ở vùng đất Nam Bộ. Nếu như bạn ưa thích và muốn tìm hiểu về văn hóa Khmer cũng như kiến trúc Angkor Khmer đặc trưng ở miền Tây Nam Bộ, thì những kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau dưới đây sẽ là cẩm nang bỏ túi không thể bỏ lỡ.

Chùa Xiêm Cán Cà Mau là điểm đến tâm linh hấp dẫn. Ảnh: @devenhwang

 

Vị trí và hướng dẫn di chuyển đến chùa Xiêm Cán Cà Mau

Chùa Xiêm Cán hiện tại nằm ở địa chỉ Ấp Biển Đông B, Phường Hiệp Thành, tỉnh Cà Mau (tức xã Vĩnh Trạch Đông, thành phố Bạc Liêu cũ). Ngôi chùa cách trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh hơn 200 km, cách trung tâm Thành phố Bạc Liêu cũ 12 km.

Theo kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau của nhiều du khách, từ Thành phố Hồ Chí Minh, bạn có thể di chuyển đến ngôi chùa này với lộ trình phổ biến theo Quốc lộ 1A hoặc Quốc lộ 91, đi qua các tỉnh miền Tây như Long An, Tiền Giang, Vĩnh Long, Cần Thơ, Hậu Giang, Sóc Trăng. Ngoài di chuyển bằng phương tiện tự túc là xe máy hoặc ô tô, du khách cũng có thể di chuyển bằng xe khách từ Bến xe Miền Tây đi tỉnh Bạc Liêu cũ với mức giá dao động từ 180.000 đến 220.000 đồng. Sau khi đã đến Thành phố Bạc Liêu cũ, bạn có thể đến chùa Xiêm Cán với lộ trình khoảng 10 km, đi qua vườn nhãn cổ nổi tiếng. Nếu lần đầu ghé thăm, bạn có thể tra cứu Google Maps với từ khóa là "chùa Xiêm Cán".

Ngôi chùa nằm cách TP Hồ Chí minh 220km. Ảnh: @whereizhanhan

Thời điểm du lịch chùa Xiêm Cán Cà Mau lý tưởng

Thời tiết ở Cà Mau có đặc trưng hai mùa rõ rệt là mùa khô và mùa mưa. Mùa khô sẽ kéo dài từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, đây là thời điểm trời nắng rất nhiều, khô ráo, lượng mưa ít và độ ẩm tương đối thấp, tuy nhiên nền nhiệt trung bình vào buổi trưa sẽ tương đối cao. Chính vì vậy, nếu như chưa có kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau, bạn nên chọn thời điểm ghé thăm chùa phù hợp để tránh tiết trời nóng bức. Theo người dân địa phương, buổi sáng hoặc buổi chiều muộn sẽ là thời điểm phù hợp, bởi nền nhiệt thấp hơn, mang lại cảm giác mát mẻ, dễ chịu và không có nắng gắt.

Mùa mưa ở Cà Mau sẽ bắt đầu từ tháng 5 đến tháng 10. Lúc này, thường sẽ xuất hiện những cơn mưa rào và giông, không khí ẩm ướt. Mặc dù thời tiết không quá thuận lợi, nhưng nền nhiệt tương đối thấp, với bầu không khí mát mẻ, cây cối xanh tươi mang đến cảnh quan tươi đẹp, tạo cảm giác dễ chịu. Nên đây cũng là một trong những thời điểm có thể vi vu ở chùa Xiêm Cán.

Một kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau khác bạn có thể bỏ túi khi lựa chọn thời điểm ghé thăm là nên "check-in" vào dịp lễ hội bởi chùa Xiêm Cán là điểm đến tâm linh đặc biệt, là nơi diễn ra rất nhiều hoạt động văn hóa tín ngưỡng đặc sắc của đồng bào Khmer, nổi bật là lễ hội mừng năm mới diễn ra vào khoảng tháng 2 đến tháng 4 âm lịch, hoặc rằm tháng 10 với Lễ hội Oóc Om Bóc.

Du khách đến chùa Xiêm Cán vào mùa lễ hội sẽ được trải nghiệm những nét văn hoá độc đáo. Ảnh: Phương Khánh

Lịch sử và ý nghĩa tên gọi chùa Xiêm Cán

Trước khi bỏ túi những kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán hữu ích, thì một trong những điều bạn nên cập nhật đó chính là thông tin về lịch sử và ý nghĩa của tên gọi ngôi chùa đặc biệt này.

Dựa theo các ghi chép trên bảng đá bằng chữ Khmer cổ tại chùa Xiêm Cán, thì ngôi chùa này được xây dựng từ ngày 7 tháng 5 năm 1887. Người có công xây dựng là vợ chồng của ông Nên và bà Ngét, cùng với 30 hộ gia đình khác trong cộng đồng người Khmer bản địa. Quá trình xây dựng ngôi chùa này cũng phải đối mặt với rất nhiều khó khăn khi phải vận chuyển nguyên vật liệu xây chùa qua sông với khoảng cách 10 km.

Chùa Xiêm Cán đã có lịch sử gần 140 năm. Ảnh: @Kin_autt.

Về tên gọi, chùa Xiêm Cán ban đầu có tên là Komphisako, tức là "biển sâu", nhằm biểu thị về sự sâu xa, uyên bác của tri thức trong Phật giáo. Sau này, người Hoa Triều Châu đến định cư ở địa phương và chuyển tên gọi sang thành Xiêm Cán, tức là "giáp nước" – ngôi chùa nằm gần biển. Tên gọi này cũng tương đối phù hợp, bởi ngày xưa chùa Xiêm Cán chỉ nằm cách biển khoảng 500 m. Hiện tại, do sự bồi đắp của dòng biển nên ngôi chùa nằm cách bờ biển 5 km.

Với lịch sử hơn 135 năm, chùa Xiêm Cán hiện tại vẫn giữ được nguyên vẹn vẻ đẹp đặc trưng về kiến trúc cũng như những giá trị về văn hóa, tôn giáo và tinh thần to lớn với đồng bào Khmer bản địa. Dù trải qua bao biến thiên của thời cuộc, chùa Xiêm Cán vẫn tồn tại và trở thành biểu tượng văn hóa sống động. Cũng vì lẽ đó, năm 2022, ngôi chùa đã được Hiệp hội Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long chứng nhận là điểm du lịch tiêu biểu, trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn với du khách.

Kiến trúc chùa Xiêm Cán Cà Mau và những điểm nhấn độc đáo nhất

Theo kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau của nhiều du khách, một trong những điều khiến người ta phải bất ngờ khi đến với ngôi chùa này chính là kiến trúc rất độc đáo, pha trộn giữa kiến trúc Ăng-co và văn hóa Khmer.

Ngôi chùa này không chỉ có quy mô lớn, mà còn có kiến trúc rất lôi cuốn, tinh tế và cầu kỳ. Ngay trên cung đường đến chùa, từ xa du khách đã có thể nhìn thấy bóng dáng thấp thoáng của ngôi chùa giữa một cánh đồng với màu vàng bắt mắt. Bao bọc xung quanh chùa Xiêm Cán là một hàng rào được xây dựng rất kiên cố, trang trí nhiều họa tiết hoa văn ấn tượng. Bên trong khuôn viên chùa là cây xanh được trồng rất đẹp, chăm sóc tỉ mỉ.

Khuôn viên của chùa Xiêm Cán từ trên cao. Ảnh: ST

Về các hạng mục kiến trúc, chùa Xiêm Cán có rất nhiều công trình. Tất cả đều quay mặt về hướng Đông và phong cách xây dựng theo trường phái Phật giáo Nam Tông, với kiến trúc Ăng-co (Campuchia) đậm nét, thể hiện qua các hạng mục như tường rào, cổng Tam quan, chính điện, nhà Sa La, tháp chuông, các cột trụ biểu…

Cổng chùa

Một trong những địa điểm thu hút du khách khi đến với chùa Xiêm Cán chính là cổng chùa. Theo kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau, cổng chùa thể hiện sắc thái Khmer và Ăng-co đậm nét với bảng tên được thiết kế theo kiểu tháp nhọn thường thấy trong kiến trúc Ăng-co. Cùng với đó là hình ảnh tượng Phật ở chính giữa với thần thái uy nghiêm. Dưới bảng tên cổng là chim thần Krud và hai chú rắn năm đầu.

Cấu trúc mái của cổng chùa có nhiều tầng lớp chồng lên nhau, kết hợp với đỉnh nhọn tựa như một chóp tháp. Các nếp mái được đắp tượng rồng Khmer hài hòa với phong cách kiến trúc chung của ngôi chùa. Quan sát kỹ, du khách còn có thể ngắm nhìn những tác phẩm nghệ thuật đặc sắc được thể hiện ở đây với hình tượng rồng Khmer, rắn Naga hay chim thần Krud, được thể hiện rất sống động.

Cổng chùa Xiêm Cán được trang trí với hoạ tiết cầu kỳ. Ảnh: ST

Chánh điện

Với nhiều du khách, khu vực gây ấn tượng nhất ở chùa Xiêm Cán là khu vực chánh điện. Tòa chánh điện của chùa được xây dựng với hình chữ nhật, chiều dài 36 m, chiều rộng 18 m, mặt quay về hướng chính Đông. Ở lối vào là 18 bậc thang đi lên, phía trên là bức tượng Phật Thích Ca. Phần mái của chánh điện chùa Xiêm Cán cũng được làm rất cầu kỳ. Ở mỗi phần góc mái của các đỉnh đều có những khúc đuôi rắn dài được làm uốn cong mềm mại và chạm trổ rất tinh xảo với họa tiết hoa văn độc đáo, tựa như một tuyệt tác nghệ thuật.

Chánh điện là khu vực nổi bật nhất ở chùa Xiêm Cán. Ảnh: huyentuu

 

Theo kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau của du khách, khi bước chân vào chánh điện, bạn hẳn sẽ phải ngỡ ngàng bởi không gian được trang trí rất lộng lẫy và độc đáo, nổi bật là những bức phù điêu và bích họa cầu kì thể hiện ở trên trần, vách hoặc cột bên trong chính điện. Những bức họa trang trí cỡ lớn ở đây có nội dung thể hiện về cuộc đời của Đức Phật, từ khi ra đời cho đến khi tu hành và đạt thành chính quả.

Không gian bên trong chánh điện, kiến trúc cầu kỳ, đầy màu sắc. Ảnh: ST

Các mặt tượng Phật ở chùa Xiêm Cán. Ảnh: @somewherethroughyoureyes

Hoạ tiết trang trí ở chùa Xiêm Cán rất cầu kỳ và nổi bật. Ảnh: @hthgcao

Tòa Sala

Ngay bên cạnh chánh điện của chùa Xiêm Cán là tòa nhà Sa La. Đây chính là nhà để sinh hoạt, hội họp trong các ngôi chùa Khmer. Các tăng, lương, Phật tử sẽ thường tụ họp về nhà Sa La để học hoặc giảng dạy Phật pháp, cũng như tổ chức các hoạt động lễ hội. Đồng thời, nhà Sa La cũng là nơi mà khách hành hương có thể dừng chân khi tới chùa.

Tòa nhà Sa La của chùa Xiêm Cán được xây dựng trên một nền cao, với cầu thang dẫn lên được trang trí các họa tiết hoa văn rất đặc sắc, đẹp và công phu, không hề thua kém khu vực chánh điện. Bên trong là không gian rất rộng, thoáng với sàn gỗ, mái tre rất mát mẻ. Đặc biệt, ở tòa Sa La còn có trưng bày một chiếc chuông đồng có từ những ngày đầu xây dựng chùa. Khi tiến hành các nghi thức tôn giáo và cầu nguyện, thì tiếng chuông chùa ở đây vẫn được vang lên tựa như một thanh âm đặc biệt của tín ngưỡng.

Quần thể tháp - tượng

Theo kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau, ngoài các khu vực có kiến trúc độc đáo và nổi bật, thì du khách còn có thể khám phá quần thể các tháp tượng thú vị tại chùa. Ngay khu vực đối diện với chính điện và mộ tháp, bạn sẽ bắt gặp quần thể các tháp tượng rất độc đáo, bao gồm 3 tháp chính cùng với các pho tượng được làm với đủ tư thế tọa thiền. Ở đây có một số bức tượng được dựng theo những điển tích của nhà Phật. Những công trình này đều có màu vàng kết hợp với hoa văn, họa tiết trang trí đặc trưng trong kiến trúc Khmer, tạo nên một không gian rất nổi bật.

Quần thể tháp tượng trong khuôn viên chùa rất đa dạng/ Ảnh: @kryswang

Các hạng mục khác

Đến với chùa Xiêm Cán, du khách cũng có thể "check-in" với nhiều hạng mục khác trong khuôn viên chùa như Tháp Xá Lợi, khu Vườn Tháp, khu Mộ Tháp, hoặc chiêm ngưỡng những nét đẹp văn hóa đặc trưng thể hiện trên những tấm bia đá chạm bằng chữ Khmer cũ, những bộ sách cổ được viết trên lá cây hay ngôi nhà gỗ truyền thống với lịch sử hơn 130 năm – là nơi trưng bày các món đồ cổ về đời sống văn hóa của người Khmer.

Ngôi chùa cũng có rất nhiều hạng mục khác để du khách thăm quan. Ảnh: @chinhtravelic

Chùa Xiêm Cán Cà Mau và những lễ hội đặc sắc

Nếu như muốn trải nghiệm trọn vẹn vẻ đẹp văn hóa đặc trưng của người Khmer Bạc Liêu, thì một trong những kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau mà bạn nên bỏ túi đó chính là lựa chọn ghé thăm vào thời điểm diễn ra các lễ hội đặc sắc. Vì chùa Xiêm Cán được coi như là một trong những cái nôi của văn hóa tín ngưỡng địa phương, nên hằng năm tại ngôi chùa này sẽ diễn ra rất nhiều lễ hội đặc sắc cùng các hoạt động văn hóa, tôn giáo thú vị.

Lễ mừng năm mới Chôl Chnăm Thmây

Lễ hội nổi bật nhất đó chính là Lễ mừng năm mới Chôl Chnăm Thmây, diễn ra vào các ngày 14 đến 16 tháng 04 dương lịch hằng năm. Theo lịch cổ truyền của người Khmer, thì đây là một lễ hội đặc biệt nhằm chào đón mùa mưa và mùa màng mới, cũng là lễ hội lớn nhất trong năm. Ngày xưa, lễ mừng năm mới của đồng bào Khmer sẽ kéo dài từ 10 đến 15 ngày, tuy nhiên thời gian gần đây lễ hội đã được giản hóa, chỉ còn kéo dài 3 ngày với nhiều nghi thức như tắm tượng Phật, cầu an, múa lân, té nước hay các trò chơi dân gian đậm màu sắc văn hóa.

Lễ hội mừng năm mới ở chùa Xiêm Cán rất sôi động. Ảnh: ST

Lễ cúng ông bà Sen Dolta

Lễ hội lớn khác cũng thường được tổ chức ở chùa Xiêm Cán là Lễ cúng ông bà Sen Dolta, vào ngày 8 đến ngày 10 tháng 10 dương lịch. Đây được xem như là lễ Vu Lan riêng của người Khmer, nhằm tưởng nhớ tổ tiên, cầu siêu cho những người đã mất, đồng thời thể hiện lòng tôn kính. Trong những ngày diễn ra lễ hội, người Khmer sẽ tới chùa để tụng kinh và cúng dường. Đồng thời, các gia đình cũng sẽ sum họp, tận hưởng những phút giây quây quần ấm cúng.

Lễ dâng y cà sa Kathina

Sau mùa an cư kiết hạ, từ ngày 16 tháng 9 cho đến 15 tháng 10 âm lịch hằng năm, ở chùa Xiêm Cán sẽ diễn ra Lễ dâng y cà sa Kathina. Trong lễ hội này, các Phật tử sẽ dâng y cà sa cùng với các vật phẩm cần thiết lên các bậc chư tăng trong chùa để bày tỏ sự biết ơn cũng như tấm lòng hộ trì với Tam Bảo. Lễ hội này sẽ diễn ra với không khí rất rộn ràng, bao gồm nhiều nghi thức như lễ rút y, nhạc ngũ âm cùng nhiều hoạt động khác.

Lễ hội dâng y cà sa là một trong những dịp thu hút nhiều du khách đến chùa Xiêm Cán. Ảnh: @devenhwang

Gợi ý các điểm "check-in" gần chùa Xiêm Cán Cà Mau

Theo kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau, ngoài ghé thăm và khám phá vẻ đẹp kiến trúc độc đáo của ngôi chùa nổi tiếng này và chiêm bái, cầu nguyện, bạn còn có thể kết hợp tham quan các địa điểm du lịch nổi tiếng khác của vùng đất này để tận hưởng một hành trình "vi vu" trọn vẹn.

Một số địa điểm bạn có thể tham khảo "check-in" như Cánh đồng điện gió, nơi nổi tiếng với khung cảnh đẹp tựa trời Âu, được tạo nên bởi hàng chục trụ tuabin quạt gió khổng lồ giữa khung cảnh biển bao la. Bạn cũng có thể "check-in" tại Nhà công tử Bạc Liêu – một dinh thự nổi tiếng gắn liền với giai thoại về Công tử Bạc Liêu Trần Huy Trinh. Hiện tại, nơi đây là một trong những điểm du lịch hấp dẫn du khách bởi kiến trúc Pháp cổ điển và xa hoa.

Điện gió Bạc Liêu là điểm check-in rất nổi tiếng. Ảnh: @iamthoong

Bạn cũng có thể kết hợp ghé thăm Mẹ Quan Âm Nam Hải – một khu du lịch tâm linh rất nổi tiếng tại Bạc Liêu. Nơi đây có bức tượng Phật Quan Âm cao 11m, mặt hướng về phía biển, là địa điểm tâm linh thu hút rất nhiều du khách và người dân từ khắp mọi nơi đến hành hương để cầu an, lễ Phật.

Bỏ túi những kinh nghiệm đi chùa Xiêm Cán Cà Mau hữu ích, bạn sẽ tự tin hơn để khám phá vẻ đẹp của công trình kiến trúc Phật giáo Khmer nổi tiếng, gắn liền với những giá trị văn hóa, tâm linh sâu sắc của đồng bào địa phương. Nếu như có dịp về với Bạc Liêu, đừng bỏ lỡ cơ hội đến với chùa Xiêm Cán để thả hồn giữa không gian tôn giáo thanh tịnh và tận mắt chiêm ngưỡng vẻ đẹp kiến trúc đậm chất Khmer ở đây bạn nhé!

Nguyệt Cát (Tổng hợp) - luhanhvietnam.com.vn 

Ảnh: internet