Các món ngon ở U Minh Hạ dân dã đặc sản chốn cùng trời

Xã U Minh là một trong những xã thuộc vùng sâu vùng xa của tỉnh Cà Mau. Nơi đây không chỉ có những di tích và thắng cảnh tuyệt đẹp với những cánh rừng tràm rộng mênh mông mà còn khiến người ta thương nhớ bởi các món ngon đặc sản dân dã mà độc đáo. Các món ngon ở U Minh Hạ như cá lóc đồng nướng than tràm, gỏi nhộng ong hay lẩu mắm... Từ lâu đã trở thành những cái tên quen thuộc, đốn gục trái tim của những tâm hồn đam mê ẩm thực miền Tây sông nước.

List món ngon ở U Minh Hạ đã thử là mê tít

1. Cá lóc đồng nướng than tràm

Nói đến các món ngon ở U Minh Hạ thì cá lóc đồng là một trong những cái tên không thể bỏ lỡ. Giống cá lóc đồng sống trong rừng tràm tại U Minh Hạ vốn đã rất nổi tiếng bởi hương vị thơm ngon hấp dẫn. Theo người dân bản địa, thời điểm mà thịt cá ngon nhất là từ tháng 10 âm lịch cho đến tháng Giêng. Lúc này là mùa mưa, cho nên nước ở chân rừng sẽ dâng cao, thức ăn của cá lóc dồi dào hơn, từ đó cá rất lớn, thịt béo ú, có thể chế biến thành rất nhiều món ngon hấp dẫn.

Đặc sản cá lóc đồng nướng than tràm ở U Minh đã là món ăn quen thuộc có từ thời cha ông khai hoang mở đất. Món ăn này chẳng hề cầu kỳ mà chỉ là những con cá lóc nướng trui trên than tràm – một loại than đặc biệt mang hương vị rất riêng của vùng đất U Minh, khiến cho những con cá dậy lên vị ngọt thịt tự nhiên và đậm đà hơn.

Cá lóc đồng U Minh ngon nhất là vào khoảng tháng 10 Âm lịch đến tháng Giêng. Ảnh: FB Cà Mau

Được thưởng thức những miếng cá lóc đồng nướng than tràm không chỉ là một trải nghiệm ẩm thực tuyệt vời mà còn là một hành trình về với ký ức. Vị thịt cá ngọt thanh hòa quyện chút vị đắng của rau the, bông súng giòn sần sật hay những đọt rau muống đồng tươi mát. Tất cả tạo nên một dư vị khó quên.

Ngoài nướng than tràm thì với cá lóc đồng rừng U Minh còn có thể chế biến thành rất nhiều món ngon hấp dẫn khác như cá lóc chiên xù, cá lóc kho tộ hay món giò cá lóc được chiên vàng ruộm, giòn tan.

2. Gỏi nhộng ong

Ở U Minh Hạ có rừng tràm diện tích lớn bậc nhất nước nên nơi đây cũng được biết tới là vương quốc của các loại ong rừng. Ngoài mật ong được ví như "thần dược của xứ hoa tràm" hay là "cao của trăm thứ hoa" thì nhộng ong ở rừng U Minh cũng là một đặc sản đã được chế biến thành món ngon dân dã từ bao đời. Trên các bàn tiệc đãi khách ở U Minh, món ăn từ nhộng ong xuất hiện như một sự chào đón chân tình đối với khách phương xa.

Khi khai thác mật thì các thợ rừng sẽ cắt đi các tàng ong để đàn ong tiếp tục phát triển. Tàng ong non này sẽ được cho vào trong những nồi nước sôi để sáp tan ra, khi đó những nhộng ong non sẽ nổi lên bề mặt. Người ta sẽ dùng nguyên liệu này đem chế biến thành món gỏi ong nổi tiếng. Gỏi ong có hương vị rất lạ miệng, trộn chung với bắp chuối vừa đậm đà vừa thanh mát, được rất nhiều thực khách ưa thích. Ngoài gỏi nhộng ong thì người ta còn sử dụng nguyên liệu này để chế biến thành nhiều món ngon khác như nhộng ong chiên bột hay mắm ong...

Gỏi nhộng ong hoa chuối là đặc sản dân dã mà độc đáo của vùng U Minh. Ảnh: ST

3. Lẩu mắm U Minh

Nói tới các món ngon ở U Minh Hạ nổi tiếng nhất thì không thể bỏ qua lẩu mắm – một món ngon đặc trưng đã có từ thời khai hoang mở đất và nay trở thành đặc sản nổi tiếng khắp nước.

Nguyên liệu để nấu lẩu mắm U Minh rất đa dạng, ngoài mắm sạch cá đồng thì còn có rất nhiều rau rừng như rau muống, rau dừa, bông súng, rau mát, hoa chuối non, đọt choại và đặc biệt là rau hẹ nước.

Các loại cá như cá sặc rằn, cá lóc, cá rô sau khi làm sạch sẽ cho tỏi, nước mắm, đường ướp thật thấm. Nước lẩu được dùng từ nước dừa tươi, có nêm thêm bột nêm, ớt, tỏi, rau mùi cho đậm đà. Sau khi đun sôi mắm sạch với nước và lược bỏ phần xương, người ta sẽ cho vào nước dùng rồi nêm nếm lại. Khi ăn sẽ cho tất cả các loại cá đồng vào cùng các loại rau nhúng, ăn kèm với bún. Sự hòa quyện của vị mắm thơm thơm kết hợp với các loại rau thanh mát và các loại cá béo béo đã biến lẩu mắm U Minh trở thành một món ngon đặc sản vô cùng hấp dẫn, khiến bất kỳ thực khách nào đã có cơ hội thưởng thức đều phải say mê.

Lẩu mắm U Minh nổi tiếng khắp nước bởi hương vị hấp dẫn và nguyên liệu phong phú. Ảnh: Huỳnh Lâm

4. Lươn um lá nhàu

Một trong những món ngon ở U Minh Hạ được nhiều người yêu thích nhất chính là lươn um lá nhàu. Món ăn này không chỉ thơm ngon, độc đáo mà còn rất bổ dưỡng. Lươn ở U Minh Hạ nổi tiếng với kích thước lớn, thịt rất ngon và tươi. Những con lươn đồng sau khi sơ chế sẽ đem ướp với các loại gia vị như hành, tỏi, muối, hạt nêm rồi để cho thật thấm. Với lá nhàu, người ta sẽ chọn những lá có độ non vừa phải, đem cắt bỏ phần sống lưng. Dừa khô đem nạo lấy nước cốt.

Chuẩn bị các nguyên liệu xong sẽ đem phi hành tỏi cho thơm, kết hợp với sả dưới đáy nồi rồi lót lá nhàu đến lươn, lần lượt cho đến khi hết rồi đem đổ nước cốt dừa vào và um lươn. Lươn sẽ được um trên lửa vừa để thịt thấm nước dừa và lá nhàu, khi thịt vừa chín tới là vừa vặn. Ăn kèm với lươn um lá nhàu, người U Minh thường sử dụng loại nước chấm được làm từ cốt dừa, đậu phộng rang nhuyễn kết hợp với nước mắm, tương hột, ớt khiến cho vị của món lươn càng thêm phần thơm ngon hấp dẫn.

Ngoài lươn um lá nhàu thì người U Minh Hạ còn có thể chế biến lươn đồng thành rất nhiều món ngon dân dã khác như lươn nấu canh chua, cháo lươn bẹ môn, lươn xào sả ớt hay lươn kho mắm cũng đều rất ngon.

Lươn um lá nhàu vùng U Minh không chỉ ngon mà còn rất bổ dưỡng. Ảnh: Page Cà Mau

5. Cua Cà Mau

U Minh Hạ ở vùng đất Cà Mau vốn nổi tiếng với đặc sản cua trứ danh nên chắc chắn khi du lịch tại đây hẳn rằng bạn sẽ không thể bỏ qua các món ăn được chế biến từ cua. Những chú cua non được sinh ở ngoài cửa biển, đến mùa theo con nước sẽ đi vào các nhánh sông, rạch, ao đầm của vùng đất U Minh để đào hang. Vào mùa cua (khoảng từ tháng 7 đến tháng 8 âm lịch) thì những con cua đầy gạch và chắc thịt sẽ được người dân bản địa thu hoạch và chế biến thành các món ngon hấp dẫn.

Ở U Minh Hạ cũng như Cà Mau, cua sẽ được chia thành rất nhiều loại như cua gạch (là loại cua đang trong giai đoạn sinh sản), cua cốm (tức là loại cua thay da hoặc cua đang sắp lột da). Ngoài ra còn có các loại cua khác như cua càng đỏ, cua yếm vuông, cua càng trắng... Cua có thể được chế biến thành rất nhiều món ngon hấp dẫn như rang me, sốt bơ tỏi, rang muối nhưng được ưa chuộng nhất vẫn là cua hấp, bởi với cách chế biến này bạn sẽ được tận hưởng trọn vẹn vị thơm ngon đặc trưng của thịt cua.

Cua Cà Mau, đặc sản trứ danh khắp nước. Ảnh: ST

6. Khô chuột

Mặc dù được xếp vào các món ăn "kinh dị" của miền Tây nói chung cũng như Cà Mau nói riêng, thế nhưng khô chuột đồng vẫn luôn là một trong những món ngon ở U Minh Hạ rất được ưa chuộng.

Người ta có thể săn chuột đồng vào bất kỳ thời điểm nào quanh năm nhưng ngon nhất vẫn là sau vụ gặt, bởi những chú chuột lúc này béo lúc, thịt nhiều. Thường chuột sau mùa gặt sẽ rất nhiều, chính vì vậy ngoài chế biến thịt tươi thì người ta còn nghĩ ra cách chế biến khô chuột đồng để giữ được lâu hơn. Với khô chuột đồng, người dân địa phương thường sử dụng cách chế biến đơn giản nhất là đem vùi vào than củi nóng. Sau khi thịt chín thì đem đập dập để cho sạch than rồi xé ra chấm muối tiêu chanh hoặc đem chặt miếng chiên trên lửa nhỏ cho giòn rụm là có thể thưởng thức.

Chuột là món đặc sản U Minh không phải ai cũng dám thử . Ảnh: VTC

7. Cá thòi lòi

Nhắc đến các món ngon ở U Minh Hạ nhất định phải thưởng thức thì không thể thiếu cá thòi lòi. Đây là một sinh vật tương đối độc đáo, sống rất nhiều ở các vùng rừng ngập mặn tại Cà Mau. Loài cá này có tập tính sinh sống khá độc đáo,  vào lúc nước ròng cá sẽ chui vào sống dưới hang và khi nước lớn chúng ngoi lên mặt nước, bám vào các gốc cây hoặc nằm lơ lửng trên mặt nước. Cá thòi lòi là đặc sản được ưa thích ở Cà Mau bởi thịt chúng rất dai, ngọt và lành tính, tương tự như cá lóc đồng. Từ loại đặc sản này, người dân U Minh Hạ có thể chế biến thành rất nhiều món ngon hấp dẫn như kho tiêu, nướng trui, đem nấu canh chua hoặc làm khô cá thòi lòi để bảo quản được lâu hơn.

Cá thòi lòi có thịt rất lành, thơm ngon, bổ dưỡng. Ảnh: mekong

Không chỉ có rừng tràm hay những con kênh dài mà vùng đất U Minh Hạ còn ẩn chứa cả một kho tàng ẩm thực với những nét đặc trưng rất riêng của vùng sông nước, vừa dân dã, vừa mộc mạc nhưng cũng không kém phần lôi cuốn. Các món ngon ở U Minh Hạ không chỉ hấp dẫn bởi hương vị mà còn ẩn chứa trong đó là những câu chuyện về đất, về người, về cuộc sống giản dị vùng sông nước trù phú. Chính vì vậy, nếu có cơ hội đến với U Minh Hạ, ngoài khám phá cảnh đẹp thì đừng quên dành thời gian để thưởng thức các món ngon đặc sản nức tiếng ở đây.

Nguyệt Cát (Tổng hợp) - luhanhvietnam.com.vn 

Ảnh: Internet